Cebecioğlu: 'Karne, ödül veya ceza aracı olmamalı'

Rize Merkez Çay Ortaokulu Müdür Yardımcısı, Eğitim Yönetimi Uzmanı, Türk Eğitim Sen Rize Şubesi Yönetim Kurulu Üyesi Yekta Serdar Cebecioğlu; bir çocuk ya da genç için karnenin önemli bir unsur olduğunu ama teşvik için abartılı ödül vaadinde bulunulmaması gerektiğini belirterek, 'Abartılı vaatlerde, çocuk, ödülü rüşvet gibi görmeye başlar.' dedi.

Cebecioğlu: 'Karne, ödül veya ceza aracı olmamalı'
Cebecioğlu: 'Karne, ödül veya ceza aracı olmamalı' Ali KALENDER

Yekta Serdar Cebecioğlu yaptığı açıklamada, ebeveynin karneyle ilgili tutumunun çocuğun akademik ve hayat başarısı konusunda kalıcı etkiler ortaya çıkardığını, hatta bazen sarsıcı etkilerin oluşabileceğini belirtti.

Karneyle ilgili genellikle çok yapılan ebeveyn tutum hatalarından birisinin karnedeki zayıf not üzerinden eleştiri olduğuna dikkati çeken Cebecioğlu, bu durumun karne korkusu oluşturduğunu ve çocuğun motivasyon tekniği olarak korkuyu kullandığını söyledi.

Cebecioğlu, çocuğun bu durumu hayatın birçok yerinde de uygulamaya başladığını aktararak, "Korkutarak çalışmak, çocuk için negatif bir baskıdır. Bu, çocuğun hayatla temas biçimi haline gelir. Olaylarda ancak korktuğu zamanlarda harekete geçer, korkutmayan durumlarda yetenekleri gelişmez. Beyin temelli çalışmalarda şu ortaya çıkmış: Beyindeki öğrenme merkezini en çok ödül, harekete geçiriyor. Ceza, kısıtlı bir şekilde harekete geçiriyor. Beyindeki ödül-ceza merkezini en çok harekete geçiren şey, içinde sevgi olan disiplin. Beyindeki öğrenme ile ilgili merkezleri ve ağı çalıştırıyor." diye konuştu.

Karnesi zayıf olan bir çocuğun ailesinin bu sorunun nasıl çözüleceğinin yollarını araması gerektiğini ifade eden Cebecioğlu şunları kaydetti: "Çocuk böyle durumlarda karşısında parmak sallayan, buyurgan bir anne-baba yerine onu anlayan, yardım etmeye ve rehberlik etmeye çalışan bir anne baba görecek. Böyle durumda çocuğun iyi ve gizli potansiyeli harekete geçirilecek. 'Annem, babam bu kadar hata yaptığım halde bana şu anda iki hediye verdi: Biri, bana kızmayarak sevgisini gösterdi. İkincisi de benim geleceğim için bana yol gösterdi.' Bu durumda anne-baba, çocuğa iki hediye vermiş olur ama diğer davranışta sadece korku veriyor. Bunun için anne-baba, 'karneyi nasıl fırsata dönüştürebiliriz?' fikrine kafa yorsun. Karne, sonuçta o çocuğun kötü ya da iyi çocuk olduğunu göstermez."

"Karne bir dönemin sonuç raporudur."

Yekta Serdar Cebecioğlu, karnenin bir dönemin sonuç raporu olduğunu ve bu konu üzerinde konuşurken ebeveynlerin çocukla doğruyu da yanlışı da konuşması gerektiğini ifade ederek, "Ödüllendireceğim diye sadece doğruları konuşur, yanlışlar konuşulmazsa çocuk yanlışları nasıl çözeceğini öğrenemez. Ama konuya doğrularla başlayıp daha sonra 'Yanlışları nasıl çözeceğiz? Bunları beraber düşünelim.' dediği zaman çocuğun sorun çözme stili geliştirilir." ifadelerini kullandı.

Negatifi konuşabilmenin bir beceri olduğunu dile getirerek, karne konuşması yaparken dikkat edilmesi gereken hususların altını çizen Cebecioğlu: "Burada dikkat edilecek önemli nokta anne ve babanın ortak bir dil kullanmasıdır. Anne A, baba B derse veya baba kızacak diye anne bir şeyleri örtbas ediyorsa, böyle durumlarda çocuk örtbas etmeyi öğreniyor. Çocuğun kişiliği olumsuz etkileniyor. Anne baba önceden bir araya gelip konuşmalıdır. Maksat burada çocuğun davranışını geliştirecek sonuçlar çıkarabilmek. Anne-baba ortak dil kullanırsa, çocuk bir durumda kendi bencil çıkarı için hoşuna gittiği zaman anneye, işine geldiği zaman babaya yönelmek gibi ikircikli davranışı öğrenmez. İkircikli davranış, çifte standart uygulamak, yani iki yüzlü davranış aslında ailedeki bu farklı mesajlarla ilgilidir."değerlendirmesini yaptı.

"Kıyaslamak özgüveni zedeler."

Karneyle ilgili mesaj verirken abartılı anlamlar yüklemekten kaçınılması gerektiğini belirten Cebecioğlu, şöyle devam etti: "Bir çocuk ya da bir genç için karne önemli bir şeydir ama karneye, bir motivasyon tekniği olarak abartılı ödül vaadinde bulunmamak gerekir. Ödül konusunda abartılı vaatlerde bulunulursa çocuk ödülü, rüşvet gibi görmeye başlar. Çocuğun, emek vermeden, bedel ödemeden, yorulmadan bir şey elde edemeyeceğini öğrenmesi lazım. Bu nedenle karneyi, çocuk için iç motivasyon tekniği olarak kullanmamız gerekiyor. Bizim kültürümüzde en çok yapılan hatalardan biri de başarılı olan komşu ve akraba çocukları örnek gösterilir. Böyle durumlarda çocukta, ona karşı bir kıskançlık duygusu oluşur. Örnek gösterilen çocuğun başarısız olmasını arzulayan bir çocuk olur ve barışçıl olmayan bir rekabet öğrenir. Kıyaslamak çocukta aynı zamanda eksiklik, yetersizlik duyguları uyandırır. Özgüvenini zedeler. Bu nedenle çocuğun özgüvenini zedelemeden karnedeki yanlışı konuşabilmek çok önemli."

Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
 8 katlı bina çatlamalar yüzünden tahliye edildi
8 katlı bina çatlamalar yüzünden tahliye edildi
Rize-Artvin Havalimanı'nın yüzde 22'si tamamlandı
Rize-Artvin Havalimanı'nın yüzde 22'si tamamlandı